Moment van de ommekeer?

Is corona het moment van de ommekeer?

Ondanks alle narigheid die COVID-19 met zich meebrengt, zijn er ook lichtpuntjes. De uitstoot van CO2 neemt af. En professor Levelt van het KNMI en de TU Delft constateert een ongekende afname van luchtvervuiling, niet alleen in Nederland, maar wereldwijd.

Business as usual.

Dat is mooi, maar - aangenomen dat het coronatijdperk straks weer achter ons ligt - hoe houden we die ontwikkeling vast? Hoe voorkomen we dat het snel weer business as usual is?

Revenge buying.

in 2019 maakten Chinezen 150 miljoen tripjes naar het buitenland en deden daar 50% van de totale Chinese luxe-aankopen. Door de reisbeperkingen zijn ze nu aangewezen op het eigen land. In Shanghai is er - net als na de crisis van 2008 - al sprake van revenge buying.

40% van de Nederlanders vindt dat het klimaatbeleid maar even in de koelkast moet.

I&O Research.

Koelkast.

Zes op de tien Nederlanders* zien de huidige pandemie als een moment van bewustwording. Nederlanders zijn somberder geworden over de opwarming van de aarde: voor de uitbraak van corona was 65% zorgelijk, in maart was dat gestegen tot 71%. Tegelijkertijd vindt bijna 40% dat het klimaatbeleid maar even in de koelkast moet.

Appèl.

Hoog tijd vinden sommigen dat de overheid een appèl doet op ieders verantwoordelijkheid. Maar wordt dat niet al jaren gedaan en met minimaal effect? Of is corona de langverwachte wake up call die ons eindelijk fundamenteel aan het denken zet?

Consequenties.

Misschien beseffen we nu dat we niet verder kunnen op de ingeslagen weg. Dat overbevolking leidt tot tal van samenhangende problemen. Van steeds meer landbouw en veeteelt tot ontbossing tot mogelijk de verspreiding van virussen. Van de ongebreidelde groei van de economie voortgestuwd door onze consumptiedrang tot de noodzaak steeds meer fossiele energie te gebruiken. De problemen tekenen zich steeds scherper af. Maar zijn we ook bereid de consequenties te aanvaarden?

Manifest.

170 Nederlandse wetenschappers vertrouwen niet op onze actiebereidheid. Ze schreven een manifest en pleiten voor overheidsmaatregelen. Zo vinden ze dat de overheid moet vaststellen welke sectoren mogen groeien, de zorg en het onderwijs bijvoorbeeld, en welke moeten krimpen, denk aan de olie- en reisindustrie.

Bijsturen.

Anderen vinden dat de Nederlandse staat voorwaarden moet verbinden aan de steun die aan bedrijven wordt toegekend. Matthijs Bierman, directeur van Triodos Bank Nederland, stelt dat het gevaar groot is dat we gemeenschapsgeld steken in bedrijven die niet toekomstbestendig zijn. "Alle steun die nu wordt gegeven, biedt een unieke mogelijkheid bij te sturen, van grijs naar groen."

Toekomstgericht.

In zekere zin is de huidige periode leerzaam. GroenLeven bouwt grootschalige zonne-energieprojecten. Een van de goede kanten van de coronacrisis is het vertrouwen in experts, stelt CEO Roland Pechtold. “Waarom luisteren we niet naar klimaatexperts zoals we nu naar het RIVM luisteren?”

Foto: Groenleven.

Verandering.

Maurits Groen, de man achter duurzaam pluimveebedrijf Kipster, houdt van praktische oplossingen. Hij sloot een circulaire overeenkomst met Lidl. De supermarktketen neemt in 5 jaar 73 miljoen eieren af. De kippen eten de niet-verkochte reststromen van brood van Lidl. Groen vindt een crisis een uitgelezen moment voor verandering.

1,5-graden-samenleving.

Ondernemers en consumenten hebben elk hun eigen uitdagingen en verantwoordelijkheden. Consumenten kunnen invloed uitoefenen en veranderingen versnellen. Ondernemers ontsluiten met hun creativiteit en doorzettingsvermogen nieuwe wegen. Corona is misschien tijdelijk, de noodzaak om de wereld te verduurzamen blijft. Groen: "De '1,5-meter-samenleving' zal naadloos aansluiten op de 1,5-graden-samenleving."

* Onderzoek van I&O Research

Deel dit artikel

Volgend artikel:

De kleine momenten van Ellen ten Damme.