Gezond ouder worden.

Zo draagt de medische wetenschap bij aan het Zwitserleven Gevoel.

We worden steeds ouder. In 1960 was de levensverwachting van een Nederlandse vrouw bij geboorte zo’n 65 jaar. Nu is dat rond de 85 jaar. Hoe werkt dat? Verouderingsbioloog Peter de Keizer onderzoekt wat veroudering is op het niveau van onze cellen. Wat gebeurt er als we ouder worden? En kunnen we dat proces remmen? “Het gaat er niet om dat we zo oud mogelijk worden, maar dat we gezond ouder worden. Dat zorgt voor meer Zwitserleven Gevoel en minder kosten.”

Een groeiend vakgebied.

Het soort onderzoek waarmee Peter de Keizer zich bezighoudt is voor veel mensen nieuw. Toch groeit de belangstelling voor verouderingsonderzoek. “In de VS zijn er al meerdere instituten die zich hiermee bezighouden,” vertelt De Keizer. “In Nederland is er nog niet zoveel aandacht voor. Zeker als je het vergelijkt met de aandacht die sommige ziektes krijgen. Vergeleken met het onderzoek naar kanker lopen we 40 jaar achter. We horen wel eens dat veroudering geen probleem is, maar een hobby. Maar hoe verkeerd is dat! Veel gezondheidsproblemen krijg je nu eenmaal niet op jonge leeftijd. Veroudering is de basis voor veel ziekten. Als je begrijpt hoe dat werkt, kun je die voorkomen.”

Bejaarde schapen.

“Er zijn grofweg 3 manieren waarop je veroudering tegen kunt gaan. De eerste is eenvoudig: de groei van cellen remmen. Schade aan het DNA is de oorzaak van veroudering. Hoe sneller cellen groeien, hoe meer schade aan DNA en hoe sneller je veroudert. Minder eten zorgt voor minder schade en meer bewegen voor meer reparatie. De basis van gezond leven dus! Maar er is ook een stof, Rapamycine, die cellen laat denken dat er geen eten is. Die is ontdekt op Paaseiland. De schapen daar leven dankzij die stof jaren langer dan schapen in de rest van de wereld. Er is nu een grote industrie om te proberen varianten van deze stof naar mensen te krijgen.”

Organen kweken.

“De 2e manier om veroudering tegen te gaan maakt gebruik van stamcellen. Deze cellen zijn heel goed beschermd tegen veroudering. Het is al gelukt om in het laboratorium complete organen te kweken. Het voordeel hiervan is dat deze organen niet worden afgestoten. Een jongen heeft al eens een nieuwe blaas uit het laboratorium gekregen.”

Oude cellen.

“De laatste manier om veroudering te bestrijden is door zogenaamde senescente (Latijns voor verouderen) cellen tegen te gaan. Dit is mijn vakgebied. Als je ouder wordt, ontstaat er schade aan ons DNA. Als dit niet goed meer opgeruimd wordt, kunnen cellen senescent worden. Die cellen zijn de oorzaak van allerhande ouderdomsziekten. Dat het bestrijden van senescente cellen werkt, hebben we aangetoond bij muizen. Door bij oude, grijze muizen de senescente cellen plat te leggen, konden we hun veroudering tegengaan en ze maar liefst gemiddeld 25% langer laten leven. In goede gezondheid.”

Jeanne Calment

0

jaar

0

dagen

Een grens aan ouder worden.

Hoe oud gaan we uiteindelijk worden? Sommige wetenschappers hebben het over 150 of 200 jaar. Anderen zeggen zelfs dat de eerste onsterfelijke mens al is geboren. De Keizer gelooft daar niet in. “Er komen wel steeds meer mensen die zeer lang leven, maar het lijkt er verdacht veel op dat 120 een soort natuurlijk maximum is. Een Franse vrouw werd 122, maar zij was een uitzondering. Ook muizen kunnen we wel gemiddeld langer laten leven, maar het maximum schuift veel minder op.”

Meer Zwitserleven Gevoel.

“Het gaat er niet om dat we zo oud mogelijk worden, maar dat we gezond ouder worden. Nu krijgen we er elke generatie zo’n 5 jaar bij. Maar wat we erbij krijgen, zijn vooral slechte jaren. We leven langer maar met meer mankementen. Als we hier niets aan doen, zijn de gevolgen desastreus. Dan rijzen de kosten voor gezondheidszorg de pan uit. In de laatste 5 jaar van ons leven maken we 80% van de zorgkosten. En hoe anders zou de discussie over voltooid leven eruitzien als mensen tot op zeer hoge leeftijd nog volop mee kunnen doen in de maatschappij? Inzetten op gezond ouder worden, zorgt voor meer Zwitserleven Gevoel en minder kosten.”

Een mooie toekomst.

Hoewel onderzoeken op het gebied van veroudering duur en complex zijn, verwacht De Keizer er veel van. “De medische wetenschap gaat de komende jaren enorme stappen zetten. Ik verwacht dat iedereen onder de 60 jaar er wel mee te maken zal krijgen. Bij kanker is de genezingskans het afgelopen decennium geëxplodeerd. Zulke stappen verwacht ik ook op dit gebied.”

Deel dit artikel.

Over de wetenschapper

Dr. Peter de Keizer is als bioloog verbonden aan het Universitair Medisch Centrum Utrecht en oprichter vaneen biotech bedrijf Cleara Biotech.

Als je meer wilt weten over dit onderwerp. Kijk dan het college hierboven waarin hij vertelt welke cellen in ons lichaam hieraan ten grondslag liggen én hoe we dit zooitje boosdoeners kunnen opruimen.

Volgend artikel:

Een duurzame relatie.